WEGETARIAŃSKI SPOSÓB ŻYWIENIA A CHOROBY CYWILIZACYJNE – WSTĘP

choroby_cyw450Powstawanie wielu chorób cywilizacyjnych jest bezpośrednio lub pośrednio związane z sposobem odżywiania. Wzrost stopy życiowej zmienia na całym świecie nawyki żywieniowe, a tym samym  dietę, która stała się bogata w materiał energetyczny, tłuszcze, białko i izolowane węglowodany, a uboga w błonnik i wtórne substancje roślinne. W Niemczech 30% kosztów leczenia przypada na choroby dietozależne, co rocznie odpowiada wydatkom w wysokości 70 miliardów euro. 1

Staje się to prawdziwym wyzwaniem nie tylko dla lekarzy, ale dla całego społeczeństwa.

W Polsce wydatki publiczne na ochronę zdrowia wzrastają w szybkim tempie. W 2004 r. wynosiły niemal 40 mld zł 2, natomiast w 2012 r. przekroczą kwotę
63 mld zł 3. Na 2013 r. przewiduje się wzrost wydatków do kwoty przekraczającej 66 mld zł 4. Takie same trendy są obserwowane w najbardziej rozwiniętych państwach świata.

Mając na uwadze:

  • poważny udział kosztów ochrony zdrowia w PKB Polski (ponad 4%),
  • znaczący udział wydatków na ochronę zdrowia w całości wydatków publicznych (wydatki NFZ na ochronę zdrowia w 2012 r. będą równe 19% całości wydatków budżetu państwa),
  • trendy demograficzne (zwiększający się w populacji udział osób w wieku starszym),
  • nowe kosztowne potrzeby w zakresie ochrony zdrowia związane z trendami demograficznymi,

profilaktyka i leczenie chorób cywilizacyjnych mają charakter strategiczny dla kraju i stanowią jedno z najważniejszych wyzwań przyszłości.

Na liście chorób cywilizacyjnych znalazły się: choroby układu krążenia (w tym: nadciśnienie, zawał mięśnia sercowego i udar mózgu), nowotwory złośliwe, choroby nerek, cukrzyca i otyłość, choroby psychiczne (w tym również depresja), choroby otępienne oraz uzależnienia od alkoholu, leków i narkotyków oraz zaburzenia komunikacji. Od wielu lat obserwuje się także, zwłaszcza u osób młodszych, stały wzrost zachorowań na choroby alergiczne. Obok starzenia się populacji, główną przyczyną większości tych chorób są narażenie na niekorzystne czynniki środowiskowe oraz niekorzystne zmiany stylu życia, w tym nawyki żywieniowe.5

Pełnowartościowe, prawidłowo zbilansowane diety wegetariańskie pozwalają zapobiegać większości z wymienionych chorób cywilizacyjnych. Stąd też mogą być one z powodzeniem stosowane przy leczeniu wielu z nich.

1 BMELV (Bundesministerium für Ernährung, Landwirtschaft und Verbraucherschutz) und BMG (Bundesministerium für Gesundheit) (2007): Gesunde Ernährung und Bewegung. http://is.gd/fmGws (PDF), (eingesehen am 19.03.2010)

2 Zielona Księga 2, s. 141.

3 Na podstawie planu finansowego NFZ.

4 Na podstawie informacji NFZ.

5 Na podstawie informacji NCBR.

[VP]